I- VỊ TRÍ VÀ CẤU TẠO
1. Vị trí của kim loại kiềm trong bảng tuần hoàn
Sáu nguyên tố hóa học đứng sau các nguyên tố khí hiếm là liti $(Li)$, natri $(Na)$, kali $(K)$, rubiđi $(Rb)$, xesi $(Cs)$, franxi $(Fr)$ được gọi là các kim loại kiềm. Các kim loại kiềm thuộc nhóm $IA$, đứng ở mỗi đầu chu kì (trừ chu kì 1 )
2. Cấu tạo và tính chất của kim loại kiềm
Cấu hình electron: Kim loại kiềm là những nguyên tố $s$. Lớp electron ngoài cùng của nguyên tử chỉ có ở $1e$, ở phân lớp $ns^1$ ($n$ là số thứ tự của chu kì). So với những electron khác trong nguyên tử thì electron $ns^1$ ở xa hạt nhân nguyên tử nhất, do đó dễ tách khỏi nguyên tử.

Các cation $M^+$ của kim loại kiềm có cấu hình electron của nguyên tử khí hiếm đứng trước.
Thí dụ:
$Na \xrightarrow{{               }}Na^++e$
$[Ne]3s^1$             $[Ne]$
$Rb \xrightarrow{{                }}Rb^++e$
$[Kr]5s^1$              $[Kr]$
Năng lượng ion hóa: Các nguyên tử kim loại kiềm có năng lượng ion hóa $I_1$ nhỏ nhất so với các kim loại khác cùng chu kì.
Thí dụ:
Kim loại:                 $Na$       $Mg$          $Al$         $Fe$           $Zn$
$I_1  (kJ/mol):$      $497$      $738$          $578$       $759$         $906$
Do vậy, các kim loại kiềm có tính khử rất mạnh:  $M  \xrightarrow{{               }} M^++e$
Năng lượng ion hóa $I_2$ của các nguyên tử kim loại kiềm lớn hơn năng lượng ion hóa $I_1$ nhiều lần (từ 6 đến 14 lần). Vì vậy, trong các phản ứng hóa học nguyên tử kim loại kiềm chỉ nhường 1 electron.
Trong nhóm kim loại kiềm, năng lượng ion hóa $I_1$ giảm dần từ $Li$ đến $Cs$.
Số oxi hóa: Trong các hợp chất, nguyên tố kim loại kiềm chỉ có số oxi hóa $+1$
Thế điện cực chuẩn: Thế điện cực chuẩn của kim loại kiềm có giá trị rất âm.

II- TÍNH CHẤT VẬT LÍ

Các kim loại kiềm có cấu tạo mạng tinh thể lập phương tâm khối là kiểu mạng kém đặc khít
1. Nhiệt độ nóng chảy và nhiệt độ sôi
Nhiệt độ nóng chảy và nhiệt độ sôi của các kim loại kiềm thấp hơn nhiều so với các kim loại khác. Thí dụ, nhiệt độ nóng chảy của các kim loại kiềm đều thấp hơn $200^0C$
Tính chất này là do liên kết kim loại trong mạng tinh thể kim loại kiềm kém bền vững.
2. Khối lượng riêng
Khối lượng riêng của các kim loại kiềm cũng nhỏ hơn so với các kim loại khác.
Khối lượng riêng của các kim loại kiềm nhỏ là do nguyên tử của các kim loại kiềm có bán kính lớn và do cấu tạo mạng tinh thể của chúng kém đặc khít.
3. Tính cứng
Các kim loại kiềm đều mềm, có thể cắt chúng bằng dao. Tính chất này là do liên kết kim loại trong mạng tinh thể yếu.

III- TÍNH CHẤT HÓA HỌC
Các nguyên tử kim loại kiềm đều có năng lượng ion hóa $I_1$ thấp và thế điện cực chuẩn $E^0$ có giá trị rất âm. Vì vậy kim loại kiềm có tính khử rất mạnh.
1. Tác dụng với phi kim
Hầu hết các kim loại kiềm có thể khử được các phi kim. Thí dụ, kim loại $Na$ cháy trong môi trường khí oxi khô tạo ra natri peoxit $Na_2O_2$. Trong hợp chất peoxit, oxi có số oxi hóa $-1:$
$$2Na+O_2 \xrightarrow{{t^0}} Na_2O_2 (r)$$
2. Tác dụng với axit
Do thế điện cực chuẩn của cặp oxi hóa - khử $E^0_{2H^+/H_2}=0,00  V$, thế điện cực chuẩn của cặp oxi hóa - khử của kim loại kiềm đều có thể khử dễ dàng ion $H^+$ của dung dịch axit ($HCl,  H_2SO_4$ loãng) thành khí $H_2$ (phản ứng gây nổ nguy hiểm):
\[2Li + 2HCl\xrightarrow{{              }}2LiCl + {H_2} \uparrow \]
Dạng tổng quát:    \[2M + 2{H^ + }\xrightarrow{{                  }}2{M^ + } + {H_2} \uparrow \]
3. Tác dụng với nước
Vì thế điện cực chuẩn $(E^0_{M^+/M})$ của kim loại kiềm nhỏ hơn nhiều so với thế điện cực của hidro ở $pH=7(E^0_{H_2O/H_2}=-0,41  V)$ nên kim loại kiềm khử được nước dễ dàng, giải phóng khí hiđro:
\[2Na + 2{H_2}O\xrightarrow{{            }}2NaOH(dd) + {H_2} \uparrow \]
Dạng tổng quát:
\[2M + 2{H_2}O\xrightarrow{{          }}2MOH(dd) + {H_2} \uparrow \]
Do vậy, các kim loại kiềm được bảo quản bằng cách ngâm chìm trong dầu hỏa.

IV- ỨNG DỤNG VÀ ĐIỀU CHẾ
1. Ứng dụng của kim loại kiềm
Kim loại kiềm có nhiều ứng dụng quan trọng:
Chế tạo hợp kim có nhiệt độ nóng chảy thấp dùng trong thiết bị báo cháy,...
Các kim loại kali và natri dùng làm chất trao đổi nhiệt trong một vài lò phản ứng hạt nhân.
Kim loại xesi dùng chế tạo tế bào quang điện.
Kim loại kiềm được dùng để điều chế một số kim loại hiếm bằng phương pháp nhiệt luyện.
Kim loại kiềm được dùng nhiều trong tổng hợp hữu cơ.
2. Điều chế kim loại kiềm
Kim loại kiềm dễ bị oxi hóa thành ion dương, do vậy trong tự nhiên kim loại kiềm chỉ tồn tại ở dạng hợp chất.
Điều chế kim loại kiềm bằng cách khử ion của chúng:
$$M^++e \xrightarrow{{      }} M$$
Tuy nhiên, không có chất nào khử được ion kim loại kiềm.
Phương pháp thường dùng để điều chế kim loại kiềm là điện phân nóng chảy muối halogenua của kim loại kiềm.
Thí dụ: điện phân muối $NaCl$ nóng chảy
Để hạ nhiệt độ nóng chảy của $NaCl$ ở $800^0C$ xuống nhiệt độ thấp hơn, người ta dùng hỗn hợp gồm 2 phần $NaCl$ và 3 phần $CaCl_2$ theo khối lượng. Hỗn hợp này có nhiệt độ nóng chảy dưới $600^0C$ . Cực dương (anot) bằng than chì (graphit), cực âm (catot) bằng thép. Giữa hai cực có vách ngăn bằng thép.
Các phản ứng xảy ra ở các điện cực:
Ở catot (cực âm) xảy ra sự khử ion $Na^+$ thành kim loại $Na$: $Na^++e \xrightarrow{{     }} Na$
Ở anot (cực dương) xảy ra sự ion hóa ion $Cl^-$ thành $Cl_2$: $2Cl^- \xrightarrow{{    }} Cl_2+2e$
Phương trình điện phân:  $2NaCl  \xrightarrow{{đpnc}} 2Na + H_2  \uparrow $

Thẻ

Lượt xem

18957
Chat chit và chém gió
  • Phúc: em giỏi lý à 7/24/2016 10:26:53 PM
  • Mỹ Diệu: tạm 7/24/2016 10:27:47 PM
  • Mỹ Diệu: phần dao động cơ học ngu người thế nhở 7/24/2016 10:28:01 PM
  • Phúc: lý 11 anh quên hết r 7/24/2016 10:28:03 PM
  • Phúc: phần đó khó mà 7/24/2016 10:28:14 PM
  • Mỹ Diệu: hic 7/24/2016 10:28:50 PM
  • cttan2000: Các mem ai rãnh lên giải dùm mình câu mới đăng nhe, tks nhiều 7/24/2016 10:29:11 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: gửi cái link đi bn 7/24/2016 10:29:34 PM
  • cttan2000: Bạn bấm vô câu hỏi á 7/24/2016 10:29:48 PM
  • cttan2000: Mình mới đăng 7/24/2016 10:30:00 PM
  • Phúc: rolling_on_the_floor 7/24/2016 10:30:14 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: cười j vậy 7/24/2016 10:30:51 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: hít phải N2O ak 7/24/2016 10:30:57 PM
  • Mỹ Diệu: laughing 7/24/2016 10:33:00 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: big_grin 7/24/2016 10:33:24 PM
  • Mỹ Diệu: mn thức muộn nhất là mấy h 7/24/2016 10:35:54 PM
  • Phúc: 12 h trưa 7/24/2016 10:36:26 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: applause 7/24/2016 10:36:47 PM
  • Mỹ Diệu: duyệt 7/24/2016 10:40:37 PM
  • Phúc: haha 7/24/2016 10:40:44 PM
  • Phúc: ai dc như v k 7/24/2016 10:40:48 PM
  • Mỹ Diệu: laughing 7/24/2016 10:42:19 PM
  • Phúc: cười gì e 7/24/2016 10:43:38 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: yawn 7/24/2016 10:44:26 PM
  • Mỹ Diệu: a thức muộn ghê 7/24/2016 10:45:36 PM
  • Phúc: ms hnay xác lập 7/24/2016 10:46:00 PM
  • Phúc: đi chs đêm 7/24/2016 10:46:11 PM
  • Phúc: thôi pp mn a ngủ đây 7/24/2016 10:46:27 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: ngủ sớm v 7/24/2016 10:46:51 PM
  • Phúc: hwa chs chán r mà e 7/24/2016 10:47:08 PM
  • Phúc: pp mấy em nha 7/24/2016 10:47:20 PM
  • Phúc: ngủ đi 7/24/2016 10:47:24 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: batting_eyelashes 7/24/2016 10:47:44 PM
  • Mỹ Diệu: ngủ sớm vạy trời 7/24/2016 10:48:24 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: hình như còn 2 ta 7/24/2016 10:49:16 PM
  • Mỹ Diệu: làm gì h 7/24/2016 10:49:55 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: nhìn nhau 7/24/2016 10:50:37 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: laughing 7/24/2016 10:50:44 PM
  • Mỹ Diệu: trò này vui này 7/24/2016 10:51:29 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: hypnotized 7/24/2016 10:52:09 PM
  • Mỹ Diệu: laughing 7/24/2016 10:54:00 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: ak mak thôi 7/24/2016 10:55:37 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: đi ngủ đây 7/24/2016 10:55:44 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: pp 7/24/2016 10:55:45 PM
  • Mỹ Diệu: rolling_eyes 7/24/2016 10:55:55 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: rolling_eyes 7/24/2016 10:56:33 PM
  • ๖ۣMemory๖of๖ۣtomorrow: pp nha big_hug 7/24/2016 10:57:03 PM
  • Mỹ Diệu: pp 7/24/2016 10:57:15 PM
  • Minh Tâm:7/24/2016 11:02:49 PM
  • Confusion: hú hú 7/24/2016 11:03:49 PM
  • Mỹ Diệu: kiss 7/24/2016 11:03:56 PM
  • Minh Tâm: hú Linh hú Diệu 7/24/2016 11:05:21 PM
  • Mỹ Diệu: hú hú hú 7/24/2016 11:17:01 PM
  • huytamyh99: chao cả nhà 7/25/2016 12:29:06 AM
  • Thùy Nhân: 2 7/25/2016 7:33:25 AM
  • Thùy Nhân: 2 7/25/2016 7:35:05 AM
  • galaxy: coffee 7/25/2016 7:57:26 AM
  • Mỹ Diệu: hiu hiu 7/25/2016 9:29:10 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: hi Diệu 7/25/2016 9:29:49 AM
  • Mỹ Diệu: chán quá mn ạ 7/25/2016 9:30:04 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: sao chán z 7/25/2016 9:32:13 AM
  • Mỹ Diệu: ko có gì làm 7/25/2016 9:32:29 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: thế đi xem phim đi nè 7/25/2016 9:32:56 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: thiếu j cái để lm đâu 7/25/2016 9:33:08 AM
  • Mỹ Diệu: cayg hết ròi 7/25/2016 9:33:09 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: cn có nhiu cái đẻ lm mừ 7/25/2016 9:33:52 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: winking 7/25/2016 9:34:00 AM
  • Mỹ Diệu: vậy đi đọc truyện vậy 7/25/2016 9:34:49 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: uk 7/25/2016 9:35:58 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: cn nhiu cái để chơi mừ 7/25/2016 9:36:04 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: chẳng wa muốn hay k thuj 7/25/2016 9:36:13 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: winking 7/25/2016 9:36:17 AM
  • Mỹ Diệu: rock_on 7/25/2016 9:36:23 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: big_grin 7/25/2016 9:37:34 AM
  • Mỹ Diệu: day_dreaming 7/25/2016 9:38:35 AM
  • Mỹ Diệu: đi đây 7/25/2016 9:38:39 AM
  • Mỹ Diệu: bb 7/25/2016 9:38:40 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: uk 7/25/2016 9:39:20 AM
  • ๖ۣۜSnowღ: pp 7/25/2016 9:39:20 AM
  • aqua.ng05: heloooooooo 7/25/2016 10:19:31 AM
  • aqua.ng05: có ai hôn\ 7/25/2016 10:19:42 AM
  • aqua.ng05: at_wits_end 7/25/2016 10:19:57 AM
  • Mỹ Diệu: ko có ai cả 7/25/2016 10:21:06 AM
  • aqua.ng05: s k có ai v 7/25/2016 10:22:39 AM
  • aqua.ng05: on_the_phone 7/25/2016 10:23:51 AM
  • aqua.ng05: ở đây có ai sinh năm 2000 k 7/25/2016 10:26:00 AM
  • Mỹ Diệu:7/25/2016 10:26:02 AM
  • aqua.ng05: ưho 7/25/2016 10:26:07 AM
  • aqua.ng05: who 7/25/2016 10:26:09 AM
  • aqua.ng05: có ai ở tây ninh l 7/25/2016 10:26:43 AM
  • aqua.ng05: waiting 7/25/2016 10:28:05 AM
  • Mỹ Diệu: mk 2k 7/25/2016 10:28:15 AM
  • Mỹ Diệu: nhưng ko ở tây ninh 7/25/2016 10:28:20 AM
  • aqua.ng05: bn ở đâu 7/25/2016 10:28:34 AM
  • Mỹ Diệu: thanh hóa 7/25/2016 10:29:28 AM
  • aqua.ng05: ồ xa thế 7/25/2016 10:29:37 AM
  • aqua.ng05: chánnnnnnn quá 7/25/2016 10:30:18 AM
  • Mỹ Diệu: loser 7/25/2016 10:32:09 AM
  • aqua.ng05: raised_eyebrows 7/25/2016 10:32:36 AM
  • aqua.ng05: nhìn mấy icon nhớ yahoo quá 7/25/2016 10:33:00 AM
Đăng nhập để chém gió cùng mọi người
  • Đỗ Quang Chính
  • viet130480
  • Đức Vỹ
  • Xusint
  • thanhhuyen431
  • phmgiang128
  • koi hi
  • nams2a1996
  • watashitipho
  • Lê Quang Trung
  • quangbac1993
  • HọcTạiNhà
  • tinhyeucuocsong199x
  • Cá Hêu
  • henry0905
  • prettygirl97huahua
  • minhtien1406
  • hnguyentien
  • Vô Minh
  • ekira9x
  • ngolam39
  • mynoname3
  • nguyenvanchinh040493
  • caunhocngoc_97
  • tronglam234
  • maiyeunguoi_love_hy
  • heosua2912
  • lord_of_wolfs_back
  • tamhero96
  • kimvanthao
  • cchuaq
  • vukythien
  • cobetocnau.lyly
  • nguyenphong01071991
  • thanhnguyen5718
  • kd_8296
  • hocdetaodungtuonglai10
  • tachuong312
  • manhtuongbgvnvn
  • nguyenhieupro98
  • ductoan933
  • gnolwalker
  • Tiến Thực
  • nghis2179
  • woodknight22
  • Gà Rừng
  • kpakinh7
  • thanhtran8101998
  • vitvitvit29
  • letronghai23
  • babyhe0vip
  • lygiahuyks
  • quangkl1998a
  • tokhatnhi_vip
  • mymylanhchanh_nhinhanh
  • isco1992
  • monkey_tb_96
  • Vo Quy Hung
  • thanhnhi1949
  • yeulaptrinh98
  • faylovebeast
  • thangha1311999
  • Dân Nguyễn
  • bontiton96
  • sua.shine90109
  • mikicodon
  • duyenlacuaduy
  • nnguyenminhson70
  • doffy.onepiece
  • Mun Sociu
  • megai1995
  • white cloud
  • th.thinhkts
  • Thịnh Hải Yến
  • gaprodianguc95
  • congthanglun4
  • smallhouse253
  • chestnutnguyen97
  • tinhnghich.caheo
  • jodieiris285
  • ẩn ngư
  • meoconlucloi1998
  • lenguyenanhthu2991999
  • °•☾๖ۣۜDe๖ۣۜViL☽•°
  • sakurakinomoto199
  • ๖ۣۜHoa•๖ۣۜSữa™
  • parkji99999
  • bồ công anh
  • never give up
  • huongdvu89
  • Dark
  • nhocthienthan18
  • LanguaeofLegend
  • saupc7
  • Ruande Zôn
  • tart
  • huyen_anh_bn98
  • dieulinhnt.ptit
  • nhuynguyen113
  • greengreen4398
  • lexuanmanh98
  • camtucau0101
  • huongduong2603
  • huethanh527
  • misstrang97
  • Gia Bảo
  • dongthoigian1096
  • Ruanyu Jian
  • thanhhoapro056
  • ttra2004
  • njnda_blade
  • ~ *** ~
  • kzinpro
  • nguyenthanhtien1357
  • pengok71
  • nhinhupy
  • haumjn
  • linhlun17041998
  • luu00238
  • oanhoanhlx2
  • GIA LONG
  • aqua.ng05
  • Cô nàng tháng sáu
  • phamnhitrinh
  • kaitokidabcd
  • thienhoangsinh
  • ngoandinh3
  • phamstars1203
  • shungshinhye
  • mailatoi456
  • tranvanduy214
  • phamthithoa673
  • ntquang1999
  • ng.phamlamvien2000
  • SPAMER
  • phuongphuongthanhthanh1010
  • jasmine16397
  • hoangtuhit
  • tran85295
  • hoangoanh2893
  • bengocquynh1504
  • lebinhtx5
  • tbn.chemisnoi
  • Hakunzee
  • ★★★★★★★★★★JOHNNN 509★★★★★★★★★★
  • caibang267
  • huongthuycherry
  • Nhok Clover
  • phamtienthanh1994
  • fininana
  • sea dragon
  • narutoandsashuke
  • vananhsh98
  • bbb
  • Jessica
  • rooneyminh1998
  • trangh152
  • nam961997
  • duongthuanhieu
  • tizon9x
  • hieuvip102222
  • quynhpham16598
  • daxanh.bolide
  • huynguyenhuu657
  • hongtram0702
  • Vanus
  • uyenlarry81
  • tieuthukhotinh11
  • trongtlt95
  • bahai1966
  • Binsaito
  • hangphuong74
  • oanh12345
  • tuncunmich
  • han
  • trangjn10
  • ๖ۣۜJinღ๖ۣۜKaido
  • dobaonam.nbo
  • tieuyen
  • nhattrieuvo
  • andeptrai_thichreus
  • baoboombuumbuum
  • luongvanduc148
  • Tranhunghx
  • Chiuu
  • yeumenhieulamlamlam
  • ๖ۣۜJinღ๖ۣۜKaido ( Lãnh Phong)
  • Hoahong24400
  • MiMi
  • Ruanyu Jian
  • NhẬt Nhật
  • Băng Hạ
  • mynguyen899112
  • nguyenhuevk66
  • •♥• Kem •♥•
  • thu1262000
  • thekiet93
  • trinhlinh491999
  • nguyencamvanctld
  • bichxuyen222
  • hoangchung000
  • ho_ngoc_ba
  • creepypasta
  • tuananh111195
  • dinhthuong5429
  • hongngocnguyen2k
  • khongcanten994
  • nguyenthao1210tt
  • machongquantqn
  • noivoi_visaothe
  • Yatogami Tohka
  • Trang241299
  • dattqk789
  • DuDu
  • Duyên ngốc ngếch
  • Jin Zhi
  • bestlucian
  • hoasociu2920
  • diem12TN
  • van11111
  • thanhmuongvt
  • quangquyen3072000
  • utnhinhanh163
  • cobedoihon999xx
  • khoqua122
  • vanhuydk
  • Kuroba Kaito
  • anh_hung_tooc
  • KIỀU TRINH
  • ❦Nắng❦
  • Minh Tâm
  • linh.sociuu.50
  • thuthuongkpl
  • tusso
  • tranhai98
  • Saodieuccnd
  • vinguyenvinguyenbe
  • myhuyen
  • suunhi
  • quocnhatlove0811
  • buatruavuive
  • vũ văn trí kiên
  • caothuhocduong9xtn
  • ♦ ♣ ๖ۣۜTrung ♠ ♥
  • thanhthuy
  • Elsie_EJ
  • ♥๖ۣQuỲnh♥♥♥MuUn♥♥♥ ๖ۣ♥
  • kieuphuongcodon9x
  • nth.huonguyen.012
  • Sherry
  • Yến
  • ๖ۣۜConan♥doyleღ
  • Lê Thị Thùy Linh
  • hieu
  • ๖ۣۜSnowღ
  • aki
  • h231
  • Trang sưphụ
  • nguyenlamnich
  • thaohoatob
  • woodygxpham
  • eri
  • min_0310
  • diepbangdao1
  • minhkaka
  • danius99qn
  • ۞♠ξ__Judal__ζ♣۞
  • vienvien
  • ღComPuncTionღ
  • phuonghoagcs
  • tasfuskau
  • manhcuong1999x
  • Hạ Băng
  • baongoc9912
  • Vy851998
  • Phúc
  • ducnguyenminh777
  • daehanmingukmanse99
  • amthambenem661
  • sophie.uyen89
  • giavip99
  • Je suis Dan
  • Kim Thưởng
  • ngdthqvbn
  • ngoc.nvb0108
  • kanguru_talatao
  • joehart3004
  • phu1279
  • Kaito kid
  • svvodoi7
  • thuyduong99
  • luongthitramy2001
  • rin47
  • cherry_pjs107
  • myyun2347
  • Khánh Linh